Alvar Alto

Hugo Alvar Henrik Aalto (ur. 3 lutego 1898^[1] w Kuortane, zm. 11 maja 1976^[1] w Helsinkach) – fińskimodernistyczny architekt i projektant form przemysłowych^[1].

A Aalto i E. Aalto: Budynek Technicznego Uniwersytetu Helsińskiego w Helsinkach

A. Aalto i E. Aalto: Teatr wEssen

  Wikimedia Commons ma galerię ilustracji związaną z tematem:
Alvar Aalto

Był ceniony za swoje humanistyczne podejście do architektury. Jego prace obejmują architekturę, meble i wyroby szklane. Był jednym z pierwszych i najbardziej wpływowych architektów skandynawskiego ruchu modernistycznego oraz od 1928 członkiem Congrès International d'Architecture Moderne. Najważniejsze prace to gmach kongresowy Finlandia Talo w Helsinkach i zespół szkół uniwersytetu technologii w Helsinkach. Do wyrobów szklanych Aalto'a należy m.in. światowej sławy "Wazon Aalta".

Studiował architekturę na Politechnice w Helsinkach w latach 1916-1921 u Armasa Lindgrena. Wrócił do Jyväskylä, gdzie otworzył swoje pierwsze biuro architektoniczne w 1923. Rok później ożenił się z architektką Aino Marsio. W1927 przeniósł biuro do Turku, a w 1933 do Helsinek. W 1934 pierwszy raz wziął udział w wystawie wzornictwa przemysłowego, a rok później wraz z żoną Aino, Maire Gullichsen i Nilsem Gustavem Hahlem założył firmę Artek, produkującą wyposażenie wnętrz, przede wszystkim meble i lampy. Aalto opatentował pierwsze krzesło zawieszone o ramie ze sklejki. W 1940został profesorem architektury na Massachusetts Institute of Technology w Cambridge, gdzie wykładał do roku 1949. W 1949 zmarła Aino Aalto. W 1952 Alvar Aalto ożenił się ze znacznie od siebie młodszą Elissą Mäkiniemi i wzniósł swój dom letni na wyspie Muuratsalo. W roku 1955 został członkiem Akademii Fińskiej, a w latach 1963-1968 był jej prezesem.

Główne dzieła[edytuj | edytuj kod]

• willa Mannera w Töysä, 1923
• biblioteka miejska w Wyborgu (obecnie w Federacji Rosyjskiej), 1927-1935
• sanatorium gruźlicze w Paimio, 1929-1933
• dom własny w Riihitie (Helsinki) 1935-1936
• fabryka celulozy w Sunila (Kotka) 1935-1939
• pawilon fiński na wystawie światowej w Nowym Jorku, 1938
• villa Mairea w Noormarkku, 1938-1939
• tarasowe budynki w Kauttua 1937 - 1940
• Techniczny Uniwersytet Helsiński w Espoo koło Helsinek (obecnie Aalto-yliopisto), 1949-1974
• dom wielorodzinny na wystawie Interbau w Berlinie, 1955
• Finlandiatalo (Helsinki) 1967-1971

Aalst

Historia[edytuj | edytuj kod]

W XVIII wieku stolica Flandrii Austriackiej. Pod koniec XIX wieku liczyło 26 tys. mieszkańców i było jedną z ważniejszych twierdz Belgii. We wrześniu 1914 pod Aalst miała miejsce bitwa belgijsko-niemiecka w której Niemcy ponieśli znaczne straty. W 1927 miasto liczyło 36,8 tys. mieszkańców i było ważnym ośrodkiem przemysłu tkackiego (wyrób płótna bielonego, koronek) i garbarskiego w kraju. W 1959 liczba mieszkańców wyniosła 45 tys., istniał nadal przemysł włókienniczy, rozwijały się zakłady tytoniowe. W okolicy uprawiano na wielkich plantacjach chmiel.

Pierwsza historyczna wzmianka o Aalst pochodzi z IX wieku - miasto to zostało opisane jaki willa Alost, należąca do opactwaLobbes. W wiekach średnich miasto i port, dzięki swemu strategicznemu położeniu - na skrzyżowaniu drogi z Brugii doKolonii z rzeką Dender. W XI wieku Aalst zostało przeniesione z Brabancji do księstwa Flandrii. Dzięki położeniu na granicy zŚwiętym Cesarstwem Rzymskim zachowało ono pewną niezależność. Powiązania z Brabancją widać w biało-czerwonym herbie miasta - kolorach Lotaryngii.

Budowa ratusza rozpoczęła się w połowie XII wieku – i jest to najstarszy istniejący ratusz w Belgii. Przetrwało też kilka manuskryptów z tego okresu. Ratusz i miasto zostały niemal całkowicie zniszczone przez ogień w roku 1360. Miasto zostało szybko odbudowane, a nową, tym razem gotycką, beffroi wzniesiono w XV wieku. Dla Aalst był to czas dobrobytu – najwięcej dochodów miała gildia tkaczy. W tym samym czasie jeden z mieszkańców miasta, Dirk Martens, został pierwszym drukarzem w Południowych Niderlandach. W 1473 roku otworzył on drukarnię, która opublikował m.in. dzieło Kolumba. Później Martens został profesorem Katolickiego Uniwersytetu w Lowanium.

Aalst cierpiało w czasie wojny osiemdziesięcioletniej (1568–1648). Następnie Francja wciągnęła miasto w wojnę w roku 1667 i było okupowane przez Francję aż do XVIII wieku razem z całą południową Flandrią. Ekonomia, opierająca się na włókiennictwie, kwitła pod rządami Francuzów. W XIX wieku nastąpił kryzys społeczny spowodowany rewolucją przemysłową. W XX wieku miasto było okupowane przez Niemców podczas obu wojen.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

• ratusz z XIII–XVI w., obecnie muzeum;
• beffroi (XV w.), wchodząca w skład ratusza. Mieści się na niej carillon składający się z 52 dzwonów. Znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO;
• niedokończony gotycki kościół (kolegiata) św. Marcina z 1480 roku z obrazem św. Rocha pędzla Rubensa;
• rzeźnia z XVII w.;
• posąg Dirka Martena (1446–1534), pierwszego drukarza w Niderlandach;
• kościół św. Józefa z 1729.

Atrakcją turystyczną jest również doroczny orszak karnawałowy. W 2010 roku karnawał w Aalst został wpisany na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO^[1].

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

•  Gabrowo, Bułgaria

ratusz

Aalen

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Miasto leży na Wyżynie Szwabskiej w dolinie rzeki Kocher, wypływającej z Jury Szwabskiej, która rozciąga się na południe od miasta. Od północy miasto zamykają Wzgórza Ellwangen. W pobliżu mają swoje źródła rzeki Rems (pod Essingen, na zachód od Aalen) i Jagst (koło Unterschneidheim we wschodniej części miasta), które podobnie jak Kocher wpływają doNeckaru.

Dzielnice[edytuj | edytuj kod]

• Śródmiescie (niem. Kernstadt), m.in. Unterrombach (od 1938 w granicach miasta),
• Wasseralfingen,
• Waldhausen (od 1970),
• Ebnat
• Hofen (od 1972)
• Dewangen,
• Fachsenfeld
• Unterkochen (od 1973)

Historia[edytuj | edytuj kod]

Prawa miejskie miejscowość uzyskała w XIV wieku. Od 1360 do 1803 - wolne miasto Rzeszy, następnie przyłączone do Elektoratu Wirtembergii. W XIX wieku stało się ważnym węzłem kolejowym. W roku 1880 liczyło 6,7 tys. mieszkańców. W tym też czasie posiadało gimnazjum klasyczne, szkołę realną, tkalnię wełny, przędzalnię jedwabiu, farbiarnię chemiczną, garbarnię, fabrykę gwoździ drucianych i dużą fabrykę lokomotyw kolejowych. Na przełomie XIX i XX w. liczyło 7,2 tys., ok.1925 9 tys. mieszkańców, a w 1960 – 31,1 tys. mieszkańców.

Atrakcje turystyczne[edytuj | edytuj kod]

• gotycki kościół św. Jana (Johanneskirche)
• ratusz z 1606-1635 - z tzw. szpiegiem na wieżyczce
• barokowy kościół ewangelicki z 1765
• szpital miejski z 1702

Ponadto: ślady zabudowy rzymskiej, domy konstrukcji szkieletowej (XVI-XVIII w.). Znajdują się tutaj również źródła termalne (twz. Limes Thermes) oraz muzea: m.in. Limesmuseum, Muzeum Geologiczno-Paleontologiczne, Heimatmuseum i Schubartmuseum.

Współpraca[edytuj | edytuj kod]

Miejscowości partnerskie:

•  Antiochia, Turcja od 1995
•  Cervia, Włochy od 2011
•  Christchurch, Wielka Brytania od 1981
•  Saint-Lô, Francja od 1978 roku
•  Tatabánya, Węgry od 1987 roku

Przemysł[edytuj | edytuj kod]

W okolicy pokłady kamienia i mało wydajnej rudy żelaza. Główną gałęzią jest przemysł metalowy i budowy maszyn. W Aalen znajdują się również zakłady działające w branży optycznej, papierniczej, instrumentów medycznych, farmaceutycznej i odzieżowej. Miasto jest węzłem kolejowym, posiada m.in. połączenie z Ulm.

Szkolnictwo[edytuj | edytuj kod]

Poza szkolnictwem podstawowym i średnim w mieście mieści się Wyższa Szkoła Techniczno-Ekonomiczna (Hochschule Aalen - Technik und Wirtschaft).

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

W mieście znajduje się stacja kolejowa Aalen.

Sport i turystyka[edytuj | edytuj kod]

Pocztówka z roku 1900

W 2. Bundeslidze występuje klub piłkarski VfR Aalen.

Ciekawostka[edytuj | edytuj kod]

• Aalen jest drugą po Akwizgranie (niem. Aachen) miejscowością w alfabetycznym indeksie miast i wsi w Europie.

Jeppe Aakjaer

Jeppe Aakjær (ur. 10 września 1866 w Aakjær, zm. 22 kwietnia 1930 w Jenle) - dziennikarz, poeta i pisarz duński, przedstawicielrealizmu jutlandzkiego^[1]

Jeden z najpopularniejszych duńskich twórców przełomu XIX i XX w. Początkowo pracował jako dziennikarz, m.in. w gazecie "Politiken". Debiutował zbiorem opowiadań Bondens søn ("Chłopski syn") - 1899). Swą karierę literacką rozpoczął od wydania życiorysu duńskiego poety Steena Blichera (1903-1904). Jego pierwsza powieść pojawiła się w 1904, a w 1905 i 1906 zbiory poezji, m.in. Fri Felt (”Wolne pole”) i Rugens Sange (”Pieśni zboża”), które stały się bardzo popularne po napisaniu do nich muzyki przez duńskiego kompozytora Carla Nielsena.

Jego liryka była inspirowana krajobrazem i ludową kulturą Jutlandii (→ "realizm jutlandzki")^[2]. Pisał w dialekcie jutlandzkim powieści z życia robotników rolnych tego regionu. Poruszał ważne problemy wsi i walczył o prawa tych ludzi^[3] (m.in. Vredens børn ("Dzieci gniewu") - 1904, Arbejdets glæde ("Radość pracy") - 1914). Jego utwory wyróżniają się odrębnością, jędrnym językiem, antyklerykalizmem i plastyką opisu.

Już jako znany literat osiedlił się w powiecie Himmerland, angażując się w upowszechnianie kultury wśród ludności wsi (odczyty, zabawy ludowe) oraz badania etnograficzne z dziejów kultury wsi duńskiej, co zyskało mu dodatkowe uznanie współczesnych.

w 1908 roku

Hans von Aachen

Hans von Aachen (ur. 1552 w Kolonii, zm. 4 marca 1615 w Pradze) – malarz niemiecki, manierysta.

Nazwisko malarza utworzone zostało od miejsca urodzin jego ojca, Aachen w Niemczech, w niektórych kombinacjach zawiera także imię Johann von - i - von Achen oraz inne zbitki imienia i nazwiska Janachen, Fanachen, Abak, Jean Dac,Aquano, van Aken etc.

W 1568 został uczniem Georga Jerrigha. Prawdopodobnie przed wyruszeniem do Włoch przyłączył się do gildii malarzy kolońskich^[1]. W latach 1574-1588 studiował we Florencji i Rzymie, tworzył pod wpływem Correggia, Michała Anioła iTintoretta. Pośród jego mecenasów byli między innymi Fuggerowie^[2]. Następnie malował na dworze w Monachium (1590-1596, stworzył tam wiele prac dla diuka Williama V z Bawarii oraz ożenił się z Reginą, córką kompozytora Orlando di Lasso) i w Pradze (od 1592^[3] był nadwornym malarzem cesarza Rudolfa II). Uszlachcony w 1605 r. Malował portrety, sceny historyczne, realistyczne (Niesienie krzyża, 1587), mitologiczne, religijne i alegoryczne (Sąd Parysa, Zwycięstwo prawdy pod ochroną sprawiedliwości, 1598), stosował efekty ruchu i światłocienia. Jego dzieła były popularyzowane przez współczesnych mu rytowników. Duży wpływ na jego twórczość mieli też Bartholomeus Spranger i Hendrik Goltzius, którzy dominowali w sztuce niemieckiej tamtego okresu.

Podsumowanie:

Data i miejsce urodzenia: 1552, Kolonia, Niemcy

Data i miejsce śmierci ; 4 marca 1615 Praga, Czechy

Narodowość: niemiecka

Ważne dzieła: Sąd Parysa, Zwycięstwo prawdy nad ochroną sprawiedliwości

autoportret

zwycięstwo prawdy nad ochroną sprawiedliwości

trzy gracje

ukrzyżowanie Chrystusa